Trong cuộc sống, việc duy trì sự kết nối và tương tác với mọi người nắm giữ vai trò rất quan trọng và cần thiết, nó góp phần giúp cho các mối quan hệ ngày càng bền chặt và ổn định lâu dài. Tuy nhiên, có không ít người vì mang tâm lý “sợ gần gũi”, tiếng Anh gọi là “fear of intimacy”, cho nên khi tiếp xúc với người khác, họ thường khó mở lòng và luôn cố tỏ ra né tránh. Vậy fear of intimacy là gì? Nguyên nhân và cách khắc phục ra sao? Hãy cùng tìm hiểu qua bài viết dưới đây nhé!
Fear of intimacy là gì? Fear of intimacy hay còn gọi là “Hội chứng sợ thân mật”. Đây là một chứng bệnh tâm lý mà theo đó, người bệnh thường cảm thấy không thoải mái khi gần gũi với người khác. Đồng thời, họ cũng không có nhu cầu chia sẻ hay kết bạn với quá nhiều người. Điều này, khiến các mối quan hệ của họ dễ rơi vào trạng thái căng thẳng và xung đột.
Fear of intimacy là gì?
Fear of intimacy là thuật ngữ chuyên dùng trong lĩnh vực tâm lý học, cho nên, tới nay, có nhiều bạn vẫn chưa từng nghe qua từ ngữ này. Vậy Fear of intimacy là gì? Thực chất, Fear of intimacy là một căn bệnh tâm lý có tên gọi “Hội chứng sợ gần gũi” hay “chứng sợ thân mật”. Những người mắc phải chứng bệnh này, thường né tránh và luôn có cảm giác lo sợ, e ngại khi tiếp xúc với người khác.
Nguyên nhân có thể là do ở quá khứ, họ bị lạm dụng, phản bội lòng tin hoặc gặp nhiều tổn thương nặng nề về tâm lý, khiến họ mất hết niềm tin, sự mạnh mẽ, dẫn đến căn bệnh rối loạn tâm lý. Thật ra, họ không cố tình từ chối sự tiếp cận từ phía đối phương. Thế nhưng, họ lại gặp nhiều khó khăn trong việc mở lòng, hay bày tỏ suy nghĩ, cảm xúc với mọi người.
Chưa dừng lại ở đó, người mắc chứng “sợ gần gũi” còn cảm thấy lo lắng, sợ hãi và bất an khi phải cố gắng xây dựng và duy trì mối liên kết có sự gắn bó sâu sắc. Điều này, không chỉ đẩy các mối quan hệ rơi vào trạng thái mâu thuẫn, xung đột. Mà còn khiến sức khỏe tinh thần và tâm lý của người bệnh dần bị hao mòn và suy sụp.
Dấu hiệu nhận biết người mắc chứng sợ thân mật
Theo như chia sẻ từ các bác sĩ tâm lý, chứng bệnh Fear of intimacy thường được thể hiện rất rõ qua hành vi, cảm xúc và nhu cầu tạo dựng mối quan hệ của người bệnh. Sau đây là những đặc điểm nhận biết người đang mắc phải căn bệnh này:
Mối quan hệ thiếu ổn định
Những người mang trong mình chứng “sợ gần gũi” thường có xu hướng “phá hoại” các mối quan hệ một cách vô thức thông qua việc hạn chế kết nối và thể hiện tình cảm với đối phương. Thậm chí, nhiều người còn tỏ thái độ khó chịu, bực tức và không hài lòng với những ai đang có ý định tiếp cận họ. Từ đó, khiến cho mối quan hệ thiếu đi sự liên kết ổn định và dần bị rạn nứt.
Thích tạo dựng mối quan hệ ngắn hạn
Các nghiên cứu khoa học chỉ ra rằng, hầu hết mọi người khi có nhu cầu tạo dựng mối quan hệ tình cảm, thì thường tìm kiếm đối tượng có nhiều điểm tương đồng với mình. Do đó, ngay cả người mắc chứng bệnh Fear of intimacy cũng thế, họ chỉ muốn kết giao và làm quen với người không có quá nhiều nhu cầu về việc gần gũi hay thân mật. Thông thường, các mối quan hệ này đều mang tính chất ngắn hạn, tạm thời và khó duy trì lâu dài.
Tính cách cầu toàn quá mức
Đa số những người mắc hội chứng Fear of intimacy thường theo đuổi “chủ nghĩa hoàn hảo” và cầu toàn một cách thái quá. Họ lúc nào cũng đưa ra yêu cầu cao và đòi hỏi đối phương phải luôn là người hoàn hảo trên mọi phương diện. Khi mọi thứ không giống như sự kỳ vọng và mong muốn, họ sẽ trở nên gắt gỏng, tức giận, dẫn tới tình trạng mâu thuẫn, tranh cãi và tan vỡ là điều khó tránh khỏi.
Nguyên nhân nào dẫn đến Fear of intimacy
Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến chứng “Fear of intimacy”, chủ yếu bắt nguồn từ yếu tố tâm lý và môi trường sống của người bệnh. Sau đây là một số lý do phổ biến:
– Nguyên nhân cốt lõi của chứng bệnh Fear of intimacy có thể xuất phát từ nỗi sợ mất mát, nỗi sợ bị người khác bỏ rơi (fear of abandonment). Hoặc nỗi sợ bị nhấn chìm (fear of engulfment), tức là sợ người khác lấn át và kiểm soát tâm trí quá mức. Khiến người bệnh luôn cảm thấy sợ sệt, lo âu, căng thẳng, và không dám mở lòng với mọi người.
– Hội chứng “sợ gần gũi” là một trạng thái tâm lý diễn ra trong vô thức. Nói cách khác, chứng bệnh này là chuỗi phản ứng sinh học xảy ra ở hệ thần kinh, nguyên nhân nó xuất hiện là do người bệnh đã từng trải qua nhiều tổn thương nghiêm trọng về mặt thể chất, tinh thần, lẫn tình cảm ở thời thơ bé. Trong quá trình họ trưởng thành, nỗi sợ này dần bị kích hoạt mạnh mẽ, khiến họ lo sợ và chán ghét việc gần gũi với người khác.
– Những trải nghiệm tiêu cực và tồi tệ ở trong quá khứ chính là yếu tố tác động không nhỏ đến nhận thức và tâm lý của đứa trẻ. Tức là, một người từng trải qua tuổi thơ bất hạnh và thường xuyên đối mặt với các vấn đề như bị bạo hành gia đình, cha mẹ ly dị hay qua đời, bị lạm dụng tình dục, bị hành hạ về thể xác lẫn tinh thần,… Thì khi lớn lên, họ lúc nào cũng sống trong sự bất an, sợ hãi, thiếu tự tin. Chúng khiến họ chỉ muốn tách biệt bản thân ra khỏi xã hội.
– Chứng “sợ thân mật” là một trong những triệu chứng thường gặp của căn bệnh rối loạn nhân cách. Với chứng bệnh này, người bệnh sẽ tự động đặt ra khoảng cách và hạn chế tiếp xúc với người khác, nhằm bảo vệ bản thân tránh khỏi những tổn thương không mong muốn.
Nên làm gì để khắc phục chứng sợ thân mật?
Theo chuyên gia, để giải thoát bản thân ra khỏi nỗi sợ gần gũi và lấy lại tinh thần, sự tự tin, thì người bệnh nên áp dụng những giải pháp sau đây:
Trò chuyện và lắng nghe chân thành
Khi một ai đó thật lòng muốn tâm sự và chia sẻ nỗi niềm cùng với bạn, cho dù những vấn đề họ đề cập đến có hơi nhạy cảm, làm khơi dậy quá khứ đau thương của bạn, khiến bạn chỉ muốn né tránh. Thì bạn cũng không nên phản ứng gay gắt, hay đột ngột cắt ngang lời họ. Thay vào đó, bạn nên cố gắng giữ vững sự bình tĩnh và lắng nghe một cách chân thành.
Đồng thời, bạn cần mạnh dạn bộc bạch hết những tâm tư, suy nghĩ và trò chuyện với đối phương thật cởi mở, tự nhiên, không nên che giấu cảm xúc trong lòng. Có như vậy, đối phương mới hiểu rõ nỗi khổ tâm của bạn, và đưa ra cho bạn những lời khuyên hữu ích, giúp bạn vực dậy tinh thần và tìm lại chính mình. Nhờ vào đó, giúp hai người tạo dựng nền tảng vững chắc cho mối quan hệ và dần thấu hiểu, đồng cảm với nhau nhiều hơn.
Thành thật với cảm xúc và vượt qua quá khứ
Dẫu biết rằng việc đối mặt với quá khứ bất hạnh là điều không hề đơn giản và dễ dàng, chắc chắn nó sẽ khiến bạn cảm thấy khó chịu và day dứt khôn nguôi. Tuy nhiên, nếu bạn cứ tiếp tục tránh né, không dám đối diện với hiện thực, thì bạn chỉ càng đẩy bản thân “chôn vùi” trong chốn tăm tối, khiến bạn dễ mắc phải nhiều sai lầm tai hại.
Do đó, thay vì trốn chạy, bạn cần mạnh mẽ đối diện với cảm xúc thật và cố gắng vượt qua quá khứ. Hãy để những hồi ức đau thương “ngủ yên”, luôn nhìn về phía trước, nỗ lực bước tiếp và tự tin thể hiện tình cảm, sự gắn kết với mọi người, để các mối quan hệ phát triển tốt đẹp và duy trì bền vững hơn.
Tìm đến bác sĩ tâm lý
Nếu như bạn nhận thấy những hành vi hiện tại của mình gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, thể chất, và các mối quan hệ xung quanh. Thì giải pháp tốt nhất là bạn nên tìm đến sự hỗ trợ và giúp đỡ của bác sĩ tâm lý. Khi tới trị liệu tại nơi đây, các chuyên gia sẽ giúp bạn hiểu rõ về cảm xúc, mong muốn của bản thân, để bạn dần vượt qua nỗi sợ và tháo gỡ được hết mọi khúc mắc trong lòng.
Hy vọng rằng, với những kiến thức hữu ích trên đây, bạn đã hiểu tường tận về Fear of intimacy là gì. Qua đó, có thể giúp bạn biết rõ dấu hiệu, nguyên nhân, cũng như cách đối phó với hội chứng “sợ gần gũi”, để bạn thành công vượt qua nỗi sợ này.